站 4 / 8 · 统治者 · ≈ 1329年 – 1365年
秃黑鲁·帖木儿汗
年轻时许下诺言的汗王。
自己皈依伊斯兰并令诸王子随之皈依、使伊犁和塔里木的成吉思汗后裔汗国——东察合台汗国——转向伊斯兰的汗。故事里,他年轻时问一位谢赫:“你比这条狗好,还是狗比你好?”谢赫答:“我若有信仰,便比它好。”朵豁剌惕部异密于1347年立年方十八的他为汗;他还夺取了河中地区。据布格拉,他卒于1365年(其他史料作1363年),葬于伊宁附近霍城县的麻扎中。

他是如何皈依伊斯兰的?
通过年轻时许下、成为汗后兑现的一个诺言。《拉失德史》把它写成一幕场景。在阿克苏附近的一次围猎中,秃黑鲁·帖木儿的手下抓来一群没有参加围猎的波斯(塔吉克)异乡人。当时正在用猪肉喂狗的年轻王子怒问他们的谢赫札马鲁丁:“你比这条狗好,还是这条狗比你好?”谢赫答:“我若有信仰,便比这条狗好;我若没有信仰,这条狗便比我好。”秃黑鲁让人用自己的马把他接来,问这信仰是什么,听后落泪,许诺:若有朝一日成为汗,他将成为穆斯林。
谢赫去世了,但嘱咐儿子额尔沙德丁去提醒汗。额尔沙德丁求见不得,便每天清晨在汗的帐前呼唤礼拜,直到秃黑鲁命人把他拖进帐来。汗说:“自登基以来,我一直记得许过那个诺言,可受我誓言的人始终没有来。”他当天早晨就皈依了。布格拉把此事定在伊斯兰历752年(1351–1352年),即其在位第四年,并补充说额尔沙德丁后来定居库车,其麻扎至今仍是朝拜之地。
来源: Mirza Muhammad Haidar Dughlat, The Tarikh-i-Rashidi: A History of the Moghuls of Central Asia, tr. E. Denison Ross, ed. N. Elias (London, 1895) · Mehmet Emin Buğra, Şarkî Türkistan Tarihi (1940), in Abdullah Oğuz, Şarkî Türkistan Tarihi: Metin Tenkidi, Türkiye Türkçesi ve İnceleme, MA thesis, İstanbul Üniversitesi (2020) · James A. Millward, Eurasian Crossroads: A History of Xinjiang (London: Hurst, 2007)
他还做了什么?
他曾短暂地重新统一察合台汗国。1359–1360年(布格拉作伊斯兰历760年,《武功记》作1360年3月),河中地区在强人合札罕死后陷入混乱,秃黑鲁·帖木儿挥师西进。当地异密大多逃往赫拉特和喀布尔;其余前来称臣,他兵不血刃取得了这片土地。称臣者中有一位来自渴石的年轻巴鲁剌思部异密:帖木儿,即后来的“跛子帖木儿”。汗看出他才干出众,任命他为渴石长官和万户长,并赐给他金印诏书。秃黑鲁一度恢复了帕米尔两侧汗国的统一。
这并未持久。帖木儿转而反对汗之子也里牙思火者,秃黑鲁死后察合台的疆土再度分裂。布格拉把他的一生概括为一位年轻、公正而天才的君主的一生:他计划复兴成吉思汗的帝国,而这一计划最终由他的敌人帖木儿实现了。
来源: Mehmet Emin Buğra, Şarkî Türkistan Tarihi (1940), in Abdullah Oğuz, Şarkî Türkistan Tarihi: Metin Tenkidi, Türkiye Türkçesi ve İnceleme, MA thesis, İstanbul Üniversitesi (2020) · James A. Millward, Eurasian Crossroads: A History of Xinjiang (London: Hurst, 2007) · Mirza Muhammad Haidar Dughlat, The Tarikh-i-Rashidi: A History of the Moghuls of Central Asia, tr. E. Denison Ross, ed. N. Elias (London, 1895)
他生卒于何时,葬在何处?
他约生于1329–1330年(埃利亚斯的世系表作伊斯兰历730年;布格拉说他1347年即汗位时年方十八)。米尔咱·海答儿记下蒙兀儿人的传说:朵豁剌惕异密播鲁只在他幼年时把他从卡尔梅克之地接来,他十八岁为汗,二十四岁皈依伊斯兰;米华健称他为“据称的”察合台系王子。卒年说法不一:布格拉作伊斯兰历767年(1365年),享年36岁;米华健和埃利亚斯作约1363年。按ADR 0010,本站先列布格拉的年份,另一说并列其旁。
他葬于察合台旧都阿力麻里,在今伊宁附近。米尔咱·海答儿16世纪见过这座陵墓,赞叹其高大而华美的穹顶;他记得灰泥上的一段铭文称此建筑为来自伊拉克的“一位织造大师之作”,日期是“七百六十几年”。这座麻扎至今仍矗立在霍城县;米华健于1990年为它拍过照片。
来源: Mirza Muhammad Haidar Dughlat, The Tarikh-i-Rashidi: A History of the Moghuls of Central Asia, tr. E. Denison Ross, ed. N. Elias (London, 1895) · Mehmet Emin Buğra, Şarkî Türkistan Tarihi (1940), in Abdullah Oğuz, Şarkî Türkistan Tarihi: Metin Tenkidi, Türkiye Türkçesi ve İnceleme, MA thesis, İstanbul Üniversitesi (2020) · James A. Millward, Eurasian Crossroads: A History of Xinjiang (London: Hurst, 2007)
来源 (3)
- Mirza Muhammad Haidar Dughlat, The Tarikh-i-Rashidi: A History of the Moghuls of Central Asia, tr. E. Denison Ross, ed. N. Elias (London, 1895) · 公有领域
- Mehmet Emin Buğra, Şarkî Türkistan Tarihi (1940), in Abdullah Oğuz, Şarkî Türkistan Tarihi: Metin Tenkidi, Türkiye Türkçesi ve İnceleme, MA thesis, İstanbul Üniversitesi (2020) · 仅引用
- James A. Millward, Eurasian Crossroads: A History of Xinjiang (London: Hurst, 2007) · 仅引用





